e-Ticaretin görünmeyen kahramanları lojistik firmaları olsa da, her gün taşınan binlerce paket arasında bazen işler yolunda gitmeyebilir. Özenle hazırladığınız o siparişin müşteriye kırık ulaştığını veya yolda kaybolduğunu öğrenmek, bir işletme sahibi için can sıkıcıdır. İşte tam bu noktada devreye giren ve paranızı geri almaya yardımcı belgeye “tazmin faturası” diyoruz. Süreç biraz bürokratik görünse de, kargo tazmin işlemleri sayesinde, taşıma sırasında oluşan zararı lojistik firmasından tahsil etmeniz mümkündür. Peki, bu süreç nasıl işler ve o kritik fatura nasıl kesilir? Yanıtlarını öğrenmek için okumaya devam edebilirsiniz.
İçindekiler:
Kargo Tazmin ve Tazmin Faturası Nedir?
Kavramları netleştirmekle başlayalım. Kargo tazmin kısaca; gönderdiğiniz ürünün taşıma esnasında kaybolması, hasar görmesi veya eksik teslim edilmesi durumunda, kargo firmasının bu zararı karşılaması işlemidir.
Tazmin faturası ise bu sürecin mali sonucudur. Kargo firması kusurlu bulunması halinde, başvurunuz ödeme yapmayı onayladığında, bu ödemeyi resmileştirmek için firmanın sizden talep ettiği faturadır. Bireysel tüketicilerde süreç gider pusulası ile çözülürken, vergi mükellefi olan e-ticaret satıcılarının mutlaka fatura düzenlemesi gerekir.
Tazmin Faturası Nasıl Kesilir?
Tazmin onayınızı aldınız, şimdi hasarınıza karşılık gelen tutarı tahsil etmek için faturayı kesmeniz gerekiyor. Ancak bunun normal bir ürün satış faturası olmadığını unutmayın.
Fatura keserken dikkat etmeniz gereken teknik detaylar şunlardır:
- Fatura Tipi: Fatura tipini mutlaka “İADE” olarak seçmelisiniz.
- KDV Oranı: Ortada mal veya hizmet satışı olmadığı, sadece bir hasar telafisi olduğu için Tazmin Faturası KDV oranı “0” (Sıfır) olmalıdır.
- Hizmet Adı: Fatura kalemine kargo firmasının isteğine göre “Tazmin Bedeli” veya “Hasar Yansıtma Bedeli” yazabilirsiniz.
Tazmin Faturası İstisna Kodu Nedir?
Faturayı KDV’siz (0 KDV) keseceğiniz için sistem sizden gerekçe (İstisna kodu) isteyecektir.
- Tazmin faturası istisna kodu: Faturanızda 351 kodlu “KDV İstisna Olmayan Diğer” seçeneğini işaretlemelisiniz.
Bu kod, işlemin vergiden muaf bir ihracat vb. olmadığını, sadece KDV’nin sıfır olması gereken bir yansıtma/tazmin işlemi olduğunu belirtir.
Örneğin Trendyol mağazasındaki bir siparişte benzer sorun yaşadınız. Anlaşmalı kargo firmalarından Trendyol Express ile çalışırken yaşanan sorun adına alıcının Trendyol Express olduğu aşağıdakine benzer tazmin faturası örneği kesebilirsiniz:
Kargo Tazmin Faturası Muhasebe Kaydı Hakkında
Kesilen fatura muhasebeleştirilirken bu gelir 600’lü satış hesapları yerine, genellikle olağandışı gelir ve karlar ya da ilgili gider hesabının ters kaydı ile kapatılması şeklinde işlenir. KDV oranı sıfır olduğu için herhangi bir ödenecek KDV çıkarmaz.
Tazmin Süreci Nasıl Başlatılır?
Bir sabah kargo firmanızdan veya müşterinizden gelen kötü bir haberle süreci başlattınız. Peki şimdi ne olacak? Lojistik firmasına göre ufak değişiklikler olsa da genel hatlarıyla süreç oldukça standarttır ve zamanla yarışırsınız.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 874. maddesi gereği, tazmin sürecini başlatmak için 10 günlük süreniz vardır. Taşıma faturası tarihinden itibaren başlayan bu süreyi kaçırmamak hayati önem taşır.
Süreç genellikle şöyle işler:
- Başvuru: Kargo şubesi, çağrı merkezi veya web sitesi üzerinden kayıt açtırırsınız.
- İnceleme: Kargo firması, kayıp kargoyu şubeler ve aktarma merkezleri arasında arar veya hasarın nedenini araştırır.
- Sonuç: Eğer kargo bulunursa teslim edilir (Tazmin reddedilir), bulunamazsa veya hasar, firmanın kusuru ise tazmin onaylanır.
- Faturalandırma: Onaylanan tutar için işletmenizden tazmin faturası talep edilir.
Tazmin Dilekçesi ve Gerekli Evraklar
Başvurunuzun hızlı sonuçlanması adına tazmin dilekçesi ve ek belgelerin eksiksiz olması şarttır. Dilekçede; ad-soyad/firma ünvanı, iletişim bilgileri, kargo takip numarası, talep edilen tutar ve IBAN bilgileri mutlaka yer almalıdır.
Ek olarak şu belgeleri hazırlamalısınız:
- Varsa ambar tesellüm fişi.
- Ürünün değerini gösteren sevk irsaliyesi ve satış faturası.
- Ve en önemlisi! → Teslimat sırasında tutulmuş “Hasar Tespit Tutanağı”.
Tazmin Talebi Neden Reddedilir?
Emek verdiniz, başvurdunuz ama reddedildi. Neden? Genellikle şu sebeplerle karşılaşılır:
- Tutanak Yoksa: Kargo teslim alınırken müşteri tarafından kontrol edilmemiş ve tutanak tutulmamışsa, hasarın taşıma sırasında olduğu kanıtlanamaz.
- Yetersiz Ambalaj: Ürün “patpat”a sarılmadan, kutu içerisinde sallanacak şekilde gönderildiyse “yetersiz paketleme” sebebiyle reddedilir.
- Yasaklı Ürünler: Sıvı, cam, porselen, bozulabilir gıda veya sanat eseri gibi taşıması sigorta kapsamı dışında olan ürünler tazmin edilmez.
Kontrolü Elden Bırakmayın
İster satıcı, ister alıcı olun; altın kural “Kontrol Etmeden Teslim Alma” ilkesidir. Size iade gelen ürünleri de kargo personelinin yanında açıp kontrol etmeniz, olası bir hasarda sizin de tazmin hakkınızı korumanızı sağlar.
Unutmayın, doğru bilgi ve doğru fatura ile zararınızı telafi etmek sandığınızdan çok daha kolay. Bol kazançlı ve hasarsız teslimatlar dileriz!
BirFatura ile Saniyeler İçinde Tazmin Faturası Kesin
Üstelik tüm e-ticareti tek yerden yönetmenin kolaylığını deneyimleyin.
14 gün ücretsiz deneyebilirsinizŞu konular da ilginizi çekebilir 👇
Tüketici Hakları İade Kargo Ücretini Satıcıya Verdi: İade Kargo Ücreti 2025
Kargo Anlaşması Nasıl Yapılır? En Uygun Kargo Anlaşması Hangisi?
Kapıda Ödeme Nasıl Yapılır? Kapıda Ödeme Kargo Anlaşması Riskli mi?
Kargo Yönetim Programı Nedir, Nasıl Kullanılır?
BirFatura'yı Keşfedin!